📌 Bu Temada Bilmen Gereken Temel Kavramlar:

📖 KONU ÖZETİ

📌 Sözcükte Anlam: Sözcükler cümle içinde farklı anlamlar kazanabilir. Gerçek anlam (sözlük anlamı), mecaz anlam (gerçek anlamından uzaklaşarak yeni anlam kazanma) ve terim anlam (bir bilim/sanat dalına özgü anlam) bu tema kapsamında işlenir.

📌 Sözcükler Arası Anlam İlişkileri: Eş anlam (anlamdaş), zıt anlam (karşıt), eş sesli (sesteş) kelimeler. Deyim ve atasözlerinin anlamları, ikilemelerin cümleye kattığı anlam incelenir.

📌 Fiiller (Eylemler): İş (kılış) fiilleri: Öznenin iradesiyle yapılan, nesne alabilen fiiller (yazmak, taşımak). Oluş fiilleri: Zamanla kendiliğinden meydana gelen değişimi anlatan fiiller (büyümek, solmak, sararmak). Durum fiilleri: Öznenin içinde bulunduğu durumu anlatan, nesne almayan fiiller (oturmak, uyumak, koşmak).

🎯 Öğrenci Koçu Notu

✨ Taktik: Sözcüğün mecaz anlamda kullanılıp kullanılmadığını anlamak için cümlede gerçek anlam dışında bir çağrışım yapıp yapmadığına bak. “Kafamı karıştırdı” ifadesinde kafa gerçekten karışmaz, bu mecazdır.

💪 Motivasyon: Sözcüklerin anlamlarını doğru kullanmak hem yazılı notunu yükseltir hem de günlük hayatta daha etkili iletişim kurmanı sağlar.

📌 Püf Noktası: Fiillerin türünü belirlerken cümleye “onu/onu” ekleyerek nesne alıp almadığına bak. Alıyorsa iş fiili, almıyorsa durum veya oluş fiilidir.

⚠️ Sık Yapılan Hata: Oluş fiilleri ile durum fiilleri karıştırılır. “Çocuk büyüdü” (oluş – zamanla değişim), “Çocuk oturdu” (durum – irade).

🥉 SEVİYE 1 (Temel) – Örnek Soru

Soru: Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerin gerçek, mecaz veya terim anlamlı olduğunu belirtiniz.
a) Ağaçtaki kuşlar neşeyle öterek bizi selamladı.
b) Bu soruyu çözmek kafamı bulandırdı.
c) Geometri dersinde açıları ölçtük.

⭐ SEVİYE 2 (Orta) – Örnek Soru

Soru: “Damlaya damlaya göl olur.” atasözünün anlamını açıklayınız ve bu atasözüne uygun bir cümle yazınız.

🔥 SEVİYE 3 (İleri) – Örnek Soru

Soru: Aşağıdaki cümlelerde kullanılan fiillerin türlerini (iş, oluş, durum) belirtiniz.
a) Ali, kitabı rafa koydu.
b) Bebek büyüdü.
c) Öğrenciler sırada bekliyor.

📌 YAZILIDA ÇIKABİLECEK SORU KALIPLARI

• Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerin anlam özelliklerini belirleyiniz.
• Verilen atasözünün/deyimin anlamını açıklayınız ve bir cümle içinde kullanınız.
• Aşağıdaki cümlelerde kullanılan fiillerin (iş, oluş, durum) türünü belirtiniz.
• “Göz” sözcüğünün farklı anlamlarını örnek cümlelerle gösteriniz.

📌 Bu Temada Bilmen Gereken Temel Kavramlar:

📖 KONU ÖZETİ

📌 Cümlede Anlam: Neden-sonuç (sebep-sonuç) cümleleri: Bir eylemin hangi nedenle yapıldığını belirtir. Amaç-sonuç cümleleri: Bir eylemin hangi amaçla yapıldığını belirtir. Koşul-sonuç (şart) cümleleri: Bir eylemin gerçekleşmesi için bir koşulun yerine getirilmesi gerektiğini belirtir. Ayrıca varsayım, beklenti, karşılaştırma, tanımlama, eleştiri, alay, küçümseme gibi anlamlar içeren cümle yapıları öğretilir.

📌 Söz Sanatları: Benzetme (teşbih): benzeyen, kendisine benzetilen, benzetme yönü, benzetme edatı. Kişileştirme (teşhis): insan dışındaki varlıklara insan özelliği verme. Abartma (mübalağa): bir durumu olduğundan daha büyük veya küçük gösterme.

📌 Parçada Anlam: Ana fikir, yardımcı fikir, konu, başlık, metin özetleme, metin türleri (anı, günlük, mektup, haber yazısı) ve metin karşılaştırma.

🥉 SEVİYE 1 – Örnek Soru

Soru: Aşağıdaki cümlelerden hangisi amaç-sonuç cümlesidir?
A) Çok çalıştığı için sınavı kazandı.
B) Derslerine iyi çalışmak amacıyla erken kalktı.
C) Hava yağmurlu olduğundan piknik iptal edildi.
D) Tüm gün yorulduğundan hemen uyudu.

⭐ SEVİYE 2 – Örnek Soru

Soru: “Rüzgâr, dalları okşuyordu.” cümlesinde kullanılan söz sanatını belirtiniz ve bu sanata uygun bir örnek daha yazınız.

📌 YAZILIDA ÇIKABİLECEK SORU KALIPLARI

• Aşağıdaki cümlelerin hangisinde neden-sonuç / amaç-sonuç / koşul-sonuç ilişkisi vardır?
• Verilen paragraftaki ana fikri ve yardımcı fikirleri bulunuz.
• Verilen cümlede hangi söz sanatı kullanılmıştır?

📌 Fiillerde Yapı: Basit fiil (kök halinde), türemiş fiil (yapım eki almış), birleşik fiil (yardımcı fiil veya iki fiilin birleşmesi). Yeterlilik fiili (-ebilmek), tezlik fiili (-ivermek), sürerlik fiili (-edurmak), yaklaşma fiili (-eyazmak).

📌 Ek Fiiller: İsim soylu sözcükleri yüklem yapmak için kullanılan ekler (-di, -miş, -se, -ken) ve “i-mek” fiili. Örnek: “güzeldi” (güzel + idi), “öğrenciymiş” (öğrenci + imiş).

📌 Zarflar: Durum, zaman, yer-yön, miktar, soru zarfları. Zarfların fiilleri, sıfatları veya diğer zarfları nitelediği öğretilir.

📌 Söz Gruplarında Anlam: İkilemeler (hızlı hızlı, ağır ağır), deyimler, atasözleri, kalıplaşmış sözler, terimler. Bu grupların cümleye kattığı anlam incelenir.

📌 Anlatım Bozuklukları: Gereksiz sözcük kullanımı, mantık hatası, anlam belirsizliği, tamlama yanlışları, ek yanlışları, özne-yüklem uyumsuzluğu.

📌 Yazım Kuralları: Büyük harflerin kullanımı, de/da, ki, mi yazımı, sayıların yazımı, kısaltmalar, birleşik sözcükler, pekiştirme sözcükleri.

📌 Noktalama İşaretleri: Nokta, virgül, noktalı virgül, iki nokta, üç nokta, soru işareti, ünlem, tırnak, kesme, kısa çizgi, uzun çizgi, eğik çizgi.

📌 Metin Türleri: Öyküleyici (hikâye, roman, masal, fabl, anı, günlük), bilgilendirici (makale, haber, biyografi, otobiyografi, rehber metinleri), şiir, tiyatro. Metin türlerinin özellikleri, hikâye unsurları, anlatıcı türleri, bakış açıları.

📌 Görsel Okuma: Grafik, tablo, afiş, karikatür, fotoğraf gibi görsellerden anlam çıkarma, görsel ile metin arasında bağlantı kurma.

📌 Metin Karşılaştırma: Aynı temayı işleyen farklı metin türlerinin konu, ana fikir, dil ve anlatım yönünden karşılaştırılması.

📌 Sözcükte Anlam, Cümlede Anlam, Fiiller

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki cümlelerde geçen altı çizili sözcüklerin gerçek, mecaz veya terim anlamlı olduğunu belirtiniz.
a) Dağların **başını** karlar sarmıştı.
b) **Kirpik** çırpmaya kalmadan olay gelişti.
c) Bu sayıyı **kök** dışına çıkarabiliriz.

Aşağıdaki cümlelerde kullanılan fiillerin türünü (iş, oluş, durum) belirtiniz.
a) Çocuk bahçede **koşuyor**.
b) Yapraklar **sarardı**.
c) Ödevini **yaptı**.

Aşağıdaki cümlelerde geçen “göz” kelimesinin hangi anlamda kullanıldığını yazınız.
a) Terzi, iğnenin **gözü**ne ip geçirdi.
b) Onun **gözü** yükseklerdeydi.
c) **Göz** doktoruna randevu aldı.

Aşağıdaki cümlelerdeki eş sesli (sesteş) kelimeleri bularak her biriyle farklı anlamda birer cümle yazınız.
a) Yüzündeki ifade çok tuhaftı.
b) Sınavdan yüz aldığı için çok mutluydu.

Aşağıdaki cümlelerdeki fiillerin kip ve kişisini belirtiniz.
a) Yarın İstanbul’a **gideceğim**.
b) Dün akşam erken **uyudum**.
c) Her sabah yedide **kalkarız**.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “de”nin yazımı yanlıştır? Düzeltiniz.
a) Bu da mı güzellik?
b) Sende mi buradasın?
c) Babamda gelmek istiyor.

Aşağıdaki cümlede tırnak işaretinin kullanım amacını açıklayınız.
“Atatürk, ‘Hayatta en hakiki mürşit ilimdir’ der.”

“Yarın ki sınav” ifadesinin doğru yazılışı nasıldır? Açıklayınız.

Aşağıdaki cümlede geçen fiilimsiyi bulunuz ve türünü belirtiniz.
“**Koşarak** sınıfa girdi.”

“Herşey” kelimesinin doğru yazılışını yazınız ve bir cümlede kullanınız.

📌 Sözcükte Anlam, Yazım Kuralları, Noktalama, Anlatım Bozuklukları

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

“Onun kadar çalışkan birini görmedim.” cümlesinde kullanılan abartma (mübalağa) sanatını açıklayınız.

Aşağıdaki cümlelerde kullanılan fiillerin çatı özelliklerini (etken/edilgen) belirtiniz.
a) Bardak **kırıldı**.
b) Kedi, fareyi **yakaladı**.
c) Yarışma iptal **edildi**.

Aşağıdaki cümlelerde kullanılan noktalama işaretlerinin işlevini yazınız.
a) “İstanbul, Ankara, İzmir büyük şehirlerdir.”
b) “Eyvah, yangın var!”

Aşağıdaki cümledeki anlatım bozukluğunu bulunuz ve düzeltiniz.
“Okula geç kalmamak için her sabah erken kalkıyorum ve otobüsü kaçırmıyorum.”

“Sende” kelimesini hem bitişik hem ayrı yazılışlarıyla birer cümle içinde kullanınız.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde yazım yanlışı vardır? Düzeltiniz.
a) Herşey çok güzeldi.
b) Bugün okula gitmedim.
c) Akşamki maçı kaçırdım.

“Ödevlerimi yaptım.” cümlesine “nasıl?” sorusunu sorarak ulaşacağınız ögeyi yazınız.

Aşağıdaki cümlede geçen “ki”nin yazımını inceleyiniz.
“O kadar güzel ki inanamazsın.”

“Türkiye’nin başkenti Ankaradır.” cümlesindeki yazım yanlışını düzeltiniz.

“Sessizlik, bazen en güçlü cevaptır.” cümlesinde kullanılan söz sanatını belirtiniz.

📌 Karma Dil Bilgisi, Metin Çözümleme, Anlatım Bozuklukları

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki cümlelerde geçen “çıkmak” fiilinin hangi anlamda kullanıldığını yazınız.
a) Ayı ormandan **çıktı**.
b) Bu sınavdan iyi not **çıkmaz**.
c) Karşı binadan duman **çıkıyor**.

Aşağıdaki cümledeki anlatım bozukluğunu düzeltiniz.
“Sınavdan yüksek not almak için çok çalıştı, ama maalesef kazanamadı.”

Aşağıdaki metinde yazarın kullandığı anlatım biçimini belirtiniz.
“Güneş batıyordu. Ufuk kızıla boyanmıştı. Kuşlar sessizce ağaçlara konuyordu.”

“Kırık” kelimesinin mecaz anlamda kullanıldığı bir cümle yazınız.

“Bu kadar gürültü içinde çalışmak çok zordu.” cümlesinde “bu kadar” ifadesi hangi sıfat türüdür?

“O eski ahşap ev, yıllara meydan okuyor.” cümlesinde geçen sıfatları ve niteledikleri isimleri yazınız.

Aşağıdaki cümlelerde “ki”nin yazımını inceleyerek doğru olanları işaretleyiniz.
a) Akşamki yemek çok lezzetliydi.
b) O kadar çalıştık ki sonunda başardık.

“Eve vardığımda annem yemek hazırlıyordu.” cümlesinde “vardığımda” fiilimsinin türünü belirtiniz.

“Ödevlerini zamanında yapmak başarının anahtarıdır.” cümlesinde “anahtar” kelimesi hangi anlamda kullanılmıştır?

“Ayak” kelimesinin beş farklı anlamını (terim, deyim, eş sesli vb.) birer cümle ile örneklendiriniz.

📌 Deyimler, Atasözleri, Metin Türleri, Paragrafta Anlam

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki deyimlerin anlamlarını yazınız.
a) Göz önünde olmak
b) Kulak misafiri olmak
c) Burun kıvırmak

“Acele işe şeytan karışır.” atasözünün anlamını açıklayınız.

Aşağıdaki paragrafın ana fikrini yazınız.
“Teknoloji hayatımızı kolaylaştırmıştır ancak bilinçsiz kullanımı birçok soruna yol açmaktadır. Özellikle çocukların ekran başında geçirdikleri süre arttıkça sosyalleşmeleri azalmaktadır. Bu nedenle teknolojiyi dengeli kullanmak önemlidir.”

“Damlaya damlaya göl olur.” atasözüyle anlatılmak istenen nedir?

Aşağıdaki cümlede geçen deyimi bulunuz ve anlamını yazınız.
“Proje teslim tarihi yaklaşırken ekip canla başla çalışıyordu.”

Bilgilendirici metin türlerinden birini tanımlayınız (makale, haber yazısı, deneme).

Fabl türünün iki özelliğini yazınız.

“Sakla samanı gelir zamanı.” atasözünün anlamını açıklayınız.

Aşağıdaki paragrafta hangi anlatım biçimi kullanılmıştır?
“Bir sabah erkenden uyandım. Kuşlar cıvıldıyor, güneş doğuyordu. Hemen kahvaltımı yapıp okula hazırlandım.”

“Başın sağ olsun.” cümlesi hangi durumda söylenir?

📌 Metin Türleri, Düşünceyi Geliştirme Yolları, Anlatım Biçimleri, Yazım-Noktalama

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki metnin türünü belirleyiniz.
“Bir zamanlar ormanda yaşayan bir aslan ile bir fare arkadaş olmuşlar. Aslan, farenin küçük olmasına rağmen ona saygı duymuş. Bir gün aslan avcıların tuzağına düşünce, fare aslanı kurtarmış.”

Aşağıdaki cümlede kullanılan düşünceyi geliştirme yolunu belirtiniz.
“Düzenli kitap okumanın faydaları saymakla bitmez. Mesela, bir roman okurken yeni kelimeler öğreniriz.”

Aşağıdaki metnin giriş, gelişme, sonuç bölümlerini belirleyiniz.
“Bilgisayarlar hayatımızı kolaylaştırmıştır. Ancak bilinçsiz kullanımı göz sağlığını olumsuz etkileyebilir. Sonuç olarak, teknolojiyi dengeli kullanmalıyız.”

“Tarih boyunca birçok medeniyet su kaynakları yakınında kurulmuştur. Örneğin Mezopotamya, Nil, İndüs ve Sarı Irmak çevresinde uygarlıklar ortaya çıkmıştır.” paragrafında hangi düşünceyi geliştirme yolu kullanılmıştır?

Mektup türünün iki özelliğini yazınız.

Aşağıdaki cümlede kullanılan anlatım biçimini yazınız.
“Sabahın erken saatlerinde uyandı, perdeleri araladı ve kuşların cıvıltısını dinledi.”

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde neden-sonuç ilişkisi vardır?
a) Hava çok soğuk olduğu için okullar tatil edildi.
b) Derslerine iyi çalışmak amacıyla her gün tekrar yapıyor.
c) Yağmur yağınca herkes eve kaçtı.

Öyküleyici ve bilgilendirici metin arasındaki farkı açıklayınız.

Aşağıdaki cümledeki anlatım bozukluğunu düzeltiniz.
“Bu konuyu sana daha önce anlattım değil mi?”

Bir gazete haberinin başlığını yazınız (kurgusal).

📌 Karma Metin Çözümleme, Paragrafta Anlam, Söz Sanatları

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki paragrafın ana düşüncesini ve yardımcı düşüncelerinden birini yazınız.
“Arkadaşlık, insan hayatındaki en değerli bağlardan biridir. Gerçek dostlar zor zamanımızda yanımızda olur. Ayrıca dostluk, paylaşmayı ve anlayışı geliştirir. Bu yüzden dostluk ilişkilerine özen göstermeliyiz.”

Aşağıdaki cümlede kullanılan söz sanatını belirtiniz.
“Kitaplar, sessiz öğretmenlerdir.”

“Mis gibi kek kokusu tüm eve yayılmıştı.” cümlesinde hangi duyu organımıza hitap eden bir ifade vardır?

Aşağıdaki metinde kullanılan anlatım biçimini belirtiniz.
“Küçük bir köyde yaşayan Mehmet, bir gün odun keserken ayağını sakatlamış. O günden sonra köydeki çocuklara odun kesmeyi öğretmeye karar vermiş.”

“Sokakta kimsecikler yoktu.” cümlesinde “kimsecikler” kelimesi hangi zamir türüdür?

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde karşılaştırma yapılmıştır?
a) Bugün hava dünden daha soğuk.
b) Elma da meyvedir.
c) Sınavda başarılı oldu.

Aşağıdaki paragrafta boş bırakılan yere uygun bir cümle yazınız.
“Arkadaşlık, hayatın en önemli değerlerinden biridir. ______________________. Bu nedenle dostluklarımıza özen göstermeliyiz.”

“Yarışmada birinci olan çocuk, büyük bir sevinçle ödülünü aldı.” cümlesinde “büyük bir sevinçle” ifadesi cümlenin hangi ögesidir?

Aşağıdaki cümlede hangi duygu (sevgi, özlem, heyecan, korku) ağır basmaktadır?
“Keşke geçmiş günleri geri getirebilsem!”

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde amaç-sonuç ilişkisi vardır?
a) Hava çok sıcak olduğu için denize girdik.
b) Sağlıklı yaşamak için düzenli spor yapmalıyız.
c) Ders çalışmadığı için sınavda başarısız oldu.

📌 Cümlenin Ögeleri, Fiillerde Çatı, Zarflar, Paragrafta Anlam

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki cümlelerin ögelerini bulunuz.
a) Ali, okula geç geldi.
b) Öğretmen, tahtaya iki örnek yazdı.

Aşağıdaki cümlelerde kullanılan fiillerin çatı özelliklerini (etken/edilgen) belirtiniz.
a) Bardak **kırıldı**.
b) Kedi, fareyi **yakaladı**.
c) Yarışma iptal **edildi**.

Aşağıdaki cümlelerde altı çizili zarfın türünü belirtiniz.
a) **Yarın** okula gideceğim.
b) **Güzel** konuştu.
c) **Çok** çalıştı.

Aşağıdaki cümlede nesne (belirtili / belirtisiz) hangisidir?
“Annem, akşam yemeğinde ıspanak yemeğini yaptı.”

Aşağıdaki paragrafın ana fikrini yazınız.
“Okumak, insanın dünyasını genişletir. Farklı kitaplar, farklı pencereler açar. Hayal gücümüzü geliştirir. Bu nedenle her gün düzenli okumalıyız.”

Aşağıdaki cümlelerde geçen fiilimsiyi bulunuz ve türünü belirtiniz.
a) **Koşarak** sınıfa girdi.
b) **Sevmek** insanı iyileştirir.

Aşağıdaki cümlede yüklemin türünü (isim/eylem) belirtiniz.
“Hava çok soğuktu.”

“Bu soruyu çözen öğrenci ödül kazandı.” cümlesinde “çözen” fiilimsisinin türünü belirtiniz.

Aşağıdaki cümlede yer tamlayıcısı (dolaylı tümleç) olan ögeyi bulunuz.
“Okula geç kaldığı için üzgündü.”

“Arkadaşlarını çok seviyorum.” cümlesinde hangi öge eksiktir? (Özne, yüklem, nesne, zarf tümleci)

📌 Cümlenin Ögeleri, Anlatım Bozuklukları, Paragrafta Anlam

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki cümlenin ögelerini bulunuz.
“Yemekten sonra büyük bir keyifle çayını yudumladı.”

Aşağıdaki cümledeki anlatım bozukluğunu bulunuz ve düzeltiniz.
“Sınavdan yüksek not almak için çok çalıştı, ama maalesef kazanamadı.”

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne-yüklem uyumsuzluğu vardır?
a) Herkes bu konuda hemfikirdi.
b) Çocuklar bahçede oynuyor.
c) Biz de bu görüşe katılıyorum.

Aşağıdaki cümlede fiilin çatısını (etken/edilgen) belirtiniz.
“Toplantı, müdür tarafından yönetildi.”

Aşağıdaki paragrafın başlığı ne olabilir?
“Spor yapmak, vücudumuzu sağlıklı tutar. Düzenli egzersiz kalp ve damar hastalıkları riskini azaltır. Ayrıca spor, stresten uzaklaşmamızı sağlar.”

“Çok çalıştığı halde sınavda istediği başarıyı göremedi.” cümlesindeki anlatım bozukluğunu bulunuz.

“Bu kadar gürültü içinde çalışmak çok zordu.” cümlesinde “bu kadar” ifadesi hangi sıfat türüdür?

Aşağıdaki cümlede fiilimsinin türünü belirtiniz.
“Görmeyen gözler, kör olmuş gibidir.”

“Ödevlerini zamanında yapmak başarının anahtarıdır.” cümlesindeki fiilimsiyi bulunuz.

Aşağıdaki paragrafta yazarın kullandığı anlatım biçimini belirtiniz.
“Güneş batıyordu. Ufuk kızıla boyanmıştı. Kuşlar sessizce ağaçlara konuyordu.”

📌 Karma Dil Bilgisi, Anlatım Bozuklukları, Cümle Yorumlama

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki cümlelerin ögelerini bulunuz.
“Kitap okumayı seven biri olarak her gün düzenli olarak kütüphaneye gidiyorum.”

Aşağıdaki cümledeki anlatım bozukluğunu düzeltiniz.
“Yağmur yağdığı için sokaklar ıslak olduğundan kaygandı.”

“Ali, evde kitap okuyordu.” cümlesine “nerede?” sorusunu sorarak ulaşacağınız ögeyi yazınız.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ne…ne” bağlacı doğru kullanılmıştır?
a) Ne babasını ne de annesini aradı.
b) Ne okula gitti ne de ödevini yaptı.

“Bu konuyu sana daha önce anlattım değil mi?” cümlesindeki anlatım bozukluğunu bulunuz.

Aşağıdaki cümlede geçen zamirin türünü belirtiniz.
“Kendine güvenen insanlar başarıya ulaşır.”

Aşağıdaki cümlede fiilimsinin türünü belirtiniz.
“Yarın okula gitmek istemiyorum.”

“Güneş doğunca kuşlar ötmeye başladı.” cümlesinde “doğunca” fiilimsisinin türünü belirtiniz.

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde özne-yüklem uyumu yoktur?
a) Ellerini yıkadı.
b) Kuşlar gökyüzünde süzülüyordu.
c) İnsanlar bu habere çok üzülmüş.

“Yarınki maçı izlemeye gideceğim.” cümlesinde “Yarınki” kelimesinin yazımını inceleyiniz.

📌 Paragrafta Anlam, Anlatım Bozuklukları, Noktalama İşaretleri, Yazım Kuralları

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki paragrafın yardımcı düşüncelerinden birini yazınız.
“Teknoloji sayesinde dünyanın her yerindeki insanlarla iletişim kurabiliyoruz. Ancak bu durum bazen yüz yüze iletişimi azaltabiliyor. Özellikle gençler, sanal ortamda daha fazla vakit geçiriyor. Bu nedenle teknoloji kullanımında denge çok önemlidir.”

“Herşey” kelimesinin doğru yazılışını yazınız.

Aşağıdaki cümlede noktalı virgülün (;) işlevi nedir?
“Ali, Ayşe, Mehmet; Merve, Zeynep, Efe sınıfı geçti.”

“Başın sağ olsun.” cümlesindeki noktalama işaretinin kullanımını inceleyiniz.

“Sende” kelimesini hem bitişik hem ayrı yazılışlarıyla birer cümle içinde kullanınız.

“Türkiye’nin başkenti Ankaradır.” cümlesindeki yazım yanlışını düzeltiniz.

“Sınıfta herkes sessizdi, bir tek Ali konuşuyordu.” cümlesindeki virgülün kullanım amacını açıklayınız.

“Kırmızı” kelimesinin beş farklı nesne ile kullanıldığı bir cümle yazınız.

“Akşamki yemek” ifadesinin doğru yazılışı nasıldır?

“Nasılsın” cümlesinin sonuna hangi noktalama işareti gelmelidir? Nedenini açıklayınız.

📌 Sıfatlar, Zamirler, Ek Fiil, Metin Türleri, Paragraf Yorumlama

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki cümledeki sıfatları ve niteledikleri isimleri bulunuz.
“Eski ahşap ev, yıllara meydan okuyor.”

Aşağıdaki cümledeki zamiri ve türünü belirtiniz.
“Kendine güvenen insanlar başarıya ulaşır.”

Aşağıdaki cümlede ek fiil alan kelimeyi bulunuz.
“Hava çok güzeldi.”

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “ki” bitişik yazılmalıdır?
a) O kadar güzel ki inanamazsın.
b) Öyle yorgunum ki uyuyakaldım.
c) Akşamki maçı kaçırdım.

Aşağıdaki paragrafta kullanılan düşünceyi geliştirme yolunu yazınız.
“İstanbul, tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Örneğin Bizans, Osmanlı gibi büyük imparatorluklar bu şehri başkent yapmıştır.”

“Sarı saçlı çocuk” tamlamasında “sarı saçlı” kelimesi sıfat mıdır, yoksa sıfat tamlaması mıdır? Açıklayınız.

“Bu kitabı okuyan herkes çok beğenmiş.” cümlesinde “bu” kelimesi hangi zamir türüdür?

Günlük türünün iki özelliğini yazınız.

“O kadar çok çalıştım ki sonunda kazandım.” cümlesinde “ki”nin yazımını inceleyiniz.

“Ödevlerimi yaptım.” cümlesine “nasıl?” sorusunu sorarak ulaşacağınız ögeyi yazınız.

📌 Karma Dil Bilgisi, Metin Çözümleme, Anlatım Bozuklukları, Söz Sanatları

📌 Sınav Süresi: 40 dakika

📌 10 soru – Her sorunun çözümünü ayrıntılı gösteriniz.

Aşağıdaki paragrafın ana düşüncesini yazınız.
“Arkadaşlık, insan hayatındaki en değerli bağlardan biridir. Gerçek dostlar zor zamanımızda yanımızda olur. Ayrıca dostluk, paylaşmayı ve anlayışı geliştirir. Bu yüzden dostluk ilişkilerine özen göstermeliyiz.”

Aşağıdaki cümlede kullanılan söz sanatını belirtiniz.
“Kitaplar, sessiz öğretmenlerdir.”

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde gereksiz sözcük kullanımı vardır?
a) İleriye doğru yürümeye devam etti.
b) Eve döner dönmez hemen ödevini yapmaya başladı.
c) Yavaş yavaş merdivenleri çıktı.

“Sokakta kimsecikler yoktu.” cümlesinde “kimsecikler” kelimesi hangi zamir türüdür?

“Yarışmada birinci olan çocuk, büyük bir sevinçle ödülünü aldı.” cümlesinde “büyük bir sevinçle” ifadesi cümlenin hangi ögesidir?

Aşağıdaki cümlede geçen “ki”nin türünü (bağlaç / sıfat yapan ek / ilgi zamiri) belirtiniz.
“Okulda gördüğüm kişi sen miydin?”

Aşağıdaki cümlede yüklemin türünü (iş, oluş, durum) belirtiniz.
“Çiçekler soldu.”

“Arkadaşlarını çok seviyorum.” cümlesinde hangi öge yoktur? (Özne, yüklem, nesne, zarf tümleci, yer tamlayıcısı)

Aşağıdaki cümlede geçen fiilimsinin türünü belirtiniz.
“Yemek yapmayı çok seviyorum.”

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde neden-sonuç ilişkisi vardır?
a) Derslerine iyi çalışmak amacıyla her gün tekrar yapıyor.
b) Yağmur yağınca herkes eve kaçtı.
c) Hava çok sıcak olduğu için denize girdik.